در دوران بارداری ممکن است ناراحتیهای زیادی به علت افزایش وزن و همچنین تغییرات هورمونی که در بدن زنان باردار اتفاق میافتد به وجود بیاید. یکی از این بیماریها، بیماری شقاق در بارداری میباشد. برای اینکه با درمان شقاق در بارداری آشنا شویم، باید به طور دقیق با این بیماری آشنا شویم.
به طور دقیقتر اگر بخواهیم بگوییم در دوران بارداری، عواملی همچون افزایش وزن، یبوست و در نهایت افزایش فشار به بافتهای لگن و مقعد باعث به وجود آمدن بیماری شقاق میشود. نام دیگر این بیماری یا به عبارتی نام علمی آن فیشر مقعدی است. در پی بروز این بیماری پوست اطراف مقعد کشیده شده و به دنبال آن از هم گسیختگی بافت به وجود آمده تا در نهایت شقاق حاصل میشود.
زخم مقعدی یا شقاق چیست و چگونه بروز میکند؟
فیشر مقعدی یا همان شقاق در واقع به صورت یک زخم کهنه است که به صورت یک تکه پوستی با لبههای سفید همراه با یک کف سفید نمایان میشود. ممکن است شقاق در شخص هنگام دفع یا حتی چند ساعت پس از دفع خود را بروز دهد. به این صورت که ممکن است فرد هنگام دفع نیز خونریزی داشته باشد (خونی به رنگ روشن در حد چند قطره).
در حالت دیگر ممکن است بیمار در هنگام دفع مشکلی نداشته باشد اما تا چند ساعت پس از آن احساس درد و سوزش در ناحیه مقعد خود داشته باشد. در این صورت شخص به شقاق یا فیشر مبتلا شده است. همچنین شقاق بیشتر در ناحیه پشتی مقعد یا خلفی به دلیل خونرسانی کمتر اتفاق میافتد تا بخش قدامی.
علائم شقاق در بارداری چه میباشد؟
در زیر یک لیست از علائم و نشانههای شقاق در بارداری برای شما عزیزان به منظور مرور تهیه شده است:
- تب
- تورم و التهاب اطراف مقعد
- خونریزی هنگام دفع مدفوع
- سرخ شدن مقعد و اطراف آن
- ترکهای پوستی مشخص به صورت طولی
- درد، خارش و سوزش در اطراف مقعد به خصوص هنگام دفع مدفوع
در هر صورت است اولین قدم برای شناسایی شقاق در بارداری مراجعه به پزشک، گرفتن شرح حال شما توسط پزشک و نهایتا معاینه دقیق شما میباشد.
از علل ایجاد شقاق در بارداری چه میدانید؟
برای درمان شقاق در بارداری قدم اول شناسایی علت به وجود آورنده آن میباشد. در زیر لیست این عوامل را برای شما عزیزان آماده کردهایم:
یبوست در بارداری معمولا به علت کم تحرکی، رژیم غذایی نادرست و خالی از فیبر اتفاق میافتد. تغییرات هورمونی، استرس و اضطراب نیز در تشدید یبوست موثرند. برای رفع یبوست علاوه بر رعایت رژیم غذایی سالم و سرشار از فیبر، نوشیدن آب کافی در روز و پیاده روی سبک به زنان باردار توصیه میشود. همچنین استفاده از میوه، سبزیجات و روغن زیتون برای رفع یبوست به شدت توصیه میشود.
- کم تحرکی زنان باردار
زنان باردار و یا اطرافیانشان فکر میکنند هر گونه فعالیت فیزیکی برای آنها مضر میباشد در صورتی که با نظر پزشک زنان نه تنها فعالیت فیزیکی سبک در روز مانند پیادهروی و نرمش روزانه مضر نمیباشد بلکه علاوه بر دور کردن حس افسردگی از زنان باردار، به افزایش فعالیت آنها منجر میشود و در نتیجه از یبوست و به دنبال آن شقاق در بارداری جلوگیری میکند.
- تغییرات هورمونی
یکی از مهمترین عواملی که ممکن است باعث شود روال طبیعی بدن شما به هم بخورد. در بارداری هورمون پروژسترون که مخصوص بارداری است، افزایش مییابد. این هورمون باعث ایجاد یبوست و در نهایت فیشر مقعدی میشود.
درمانهای خانگی و مراقبتهای اولیه
نشستن در لگن آب گرم (Sitz Bath)
نشستن روزانه ۱۵–۲۰ دقیقه در لگن آب گرم، بهویژه پس از دفع، باعث کاهش درد و شل شدن عضلات مقعد میشود.
پمادهای بیحسکننده موضعی
استفاده از پمادهایی مثل لیدوکائین (با تجویز پزشک) برای کاهش درد بسیار مؤثر است.
پمادهای ضد التهاب
کرمهای حاوی هیدروکورتیزون میتوانند التهاب و خارش را کاهش دهند، البته باید با احتیاط و تحت نظر پزشک استفاده شوند.
استفاده از گیاهان دارویی
- ژل آلوئهورا برای کاهش سوزش و ترمیم زخم مفید است.
- پد یا کرم ویشهزل (Witch Hazel) برای تسکین و کاهش التهاب کاربرد دارد.
- سرکه سیب (رقیقشده) خاصیت ضد میکروبی دارد، ولی باید با احتیاط استفاده شود.
بیشتر بخوانید: مزایا و معایب لیزر شقاق
راههای پیشگیری از شقاق در بارداری
اصلاح رژیم غذایی و سبک زندگی یکی از مهترین راههای پیشگیری از شقاق درباری است.
- نوشیدن حداقل ۶–۸ لیوان آب در روز
- پیادهروی یا ورزش سبک مثل یوگای بارداری
- مصرف میوه، سبزیجات و غلات کامل برای تأمین فیبر
- مصرف روغن زیتون، آووکادو، مغزیجات برای روانسازی روده
- پرهیز از نشستن طولانی یا زور زدن زیاد هنگام اجابت مزاج
- اجتناب از استفاده از دستمال مرطوب عطردار یا صابونهای محرک در ناحیه مقعد
نکات مهم پزشکی
بعد از زایمان بدن مادر نیاز به مراقبتهای ویژهای دارد تا به خوبی به وضعیت قبل بازگردد. یکی از مشکلاتی که برخی مادران با آن روبهرو میشوند، شقاق یا ترکهای دردناک ناحیهی مقعد است که میتواند زندگی روزمره و روند بهبودی را تحت تأثیر قرار دهد. توجه به علائم و پیگیری بهموقع میتواند از مزمن شدن این عارضه جلوگیری کند. در ادامه نکاتی مهم برای مدیریت بهتر این وضعیت آمده است:
- پیگیری منظم با پزشک برای بررسی روند بهبودی ضروری است.
- همیشه قبل از استفاده از هر دارو یا پمادی، با پزشک یا مامای خود مشورت کنید.
- اگر علائم با درمانهای خانگی بهبود نیافت یا شقاق مزمن شد، ممکن است نیاز به درمانهای تخصصیتری مانند داروهای خوراکی یا روشهای کمتهاجمی (لیزر یا جراحی پس از زایمان) باشد.
رعایت این نکات ساده به شما کمک میکند تا با آرامش بیشتری دورهی پس از زایمان را پشت سر بگذارید و از سلامت خود به بهترین شکل مراقبت کنید. اگر هرگونه نگرانی یا درد مداومی داشتید، بدون تردید با پزشک متخصص مشورت نمایید.
آیا شقاق مقعدی مانع زایمان طبیعی میشود؟
شقاق مقعدی معمولاً مانع زایمان طبیعی نمیشود و بهتنهایی دلیلی برای سزارین محسوب نمیگردد. هرچند فشار زایمان ممکن است بهصورت موقت باعث تشدید درد یا سوزش شقاق شود، اما در اغلب موارد این حالت گذراست و بعد از زایمان بهبود پیدا میکند. فقط در موارد نادر که شقاق بسیار شدید، مزمن و همراه با درد غیرقابلتحمل یا مشکلات جدی دیگر مقعدی باشد، پزشک ممکن است درباره نوع زایمان تصمیم متفاوتی بگیرد.
بهترین مرکز درمان شقاق در دوران بارداری
مطب دکتر داوود تاجبخش با بهرهگیری از روشهای نوین و تجهیزات پیشرفته، یکی از بهترین مراکز درمان شقاق (فیشر) بهویژه در دوران بارداری بهشمار میرود. درمان شقاق در این دوره حساس نیاز به دقت، تجربه و روشهای کمتهاجمی دارد که در این مرکز با استفاده از لیزر، بدون درد و بیهوشی، در محیطی کاملاً ایمن و حرفهای انجام میشود. تجربه موفق درمان صدها بیمار، مراقبت ویژه از زنان باردار و مشاوره دقیق، ما را به انتخابی مطمئن برای مادران تبدیل کرده است.
در کلینیک دکتر تاجبخش، امنیت و سلامت شما همیشه در اولویت است.
کلینیک دکتر تاجبخش با حفظ کامل حریم خصوصی، خدمات درمانی را توسط پزشک همجنس با مراجعهکننده ارائه میدهد. همچنین امکان ارسال ناشناس پرسشها از طریق بخش دیدگاهها فراهم شده است.
با بیش از ۲۰ سال تجربه، مسیر سلامتی شما را با اطمینان هموار میسازم.
جمعبندی
درمان شقاق در دوران بارداری باید با هدف کاهش درد، بهبود زخم، و پیشگیری از یبوست انجام شود. رعایت بهداشت، رژیم غذایی مناسب، فعالیت بدنی سبک و مصرف داروها با تجویز پزشک، کلیدهای موفقیت در کنترل این بیماری هستند. شقاق اگر زود درمان شود، معمولاً نیازی به روشهای تهاجمی ندارد.
مطالب مرتبط شقاق
– مزایا و معایب درمان شقاق با لیزر
– درمان خانگی و تغذیه مناسب شقاق
– نگاه کلی در مورد درمان شقاق با لیزر
– مقایسه جراحی با چاقو و جراحی با لیزر شقاق
– پرسش ها و پاسخ های مرتبط به بیماری شقاق
