یکی از دغدغههای بزرگ افراد خشک مزاج این است که چطور یبوست خودشان را درمان کنند یا چه چیزی بخورند که مدفوع نرمی داشته باشند؟ یا اینکه خوردن چه غذایی و مصرف کدام دارو، منجر به کاهش درد مقعدی ناشی از یبوست میشود؟
اگر شما هم از یبوست رنج میبرید و میخواهید در کمترین زمان ممکن و بدون نیاز به مراجعه به پزشک متخصص این عارضه را درمان کنید، در ادامه این مقاله همراه ما باشید.
علت سفت شدن مدفوع چیست و چرا یبوست میگیریم؟
به گزارش منبع معتبر پزشکی nhsinform.scot علت بروز یبوست و مدفوع نکردن تنها یک دلیل مشخص نیست. بلکه مجموعهای از عوامل دست به دست هم میدهند و مدفوع خشک یا همان یبوست را به وجود میآورند.
از جمله دلایلی که ریسک ابتلای به یبوست را افزایش میدهند، عبارتند از:
- عدم مصرف فیبر کافی در وعدهها غذایی نظیر کاهش مصرف میوه، سبزیجات و غلات
- تغییری غیر عادی در سبک زندگی و روتین روزمره و تغییر عادات غذایی
- عدم داشتن حریم خصوصی حین دفع در دستشویی
- پرهیز از دفع به دلیل ترس از درد مقعد
- عدم تحرک فیزیکی و ورزش نکردن
- طبع گرم بدن و درجه حرارت بالا
- اضافه وزن و یا کمبود وزن شدید
- اظطراب و یا افسردگی
- کم آبی بدن
بیشتر بخوانید: یبوست چیست؟
علائم و نشانه های یبوست و سفت شدن مدفوع چیست؟
وقتی یبوست داشته باشید دفع مدفوع سختتر شده و تکرار این عمل را به طرز قابل توجهی در طول روز کاهش میدهد. کودک یا فرد بزرگسالی که به یبوست مبتلا شده است و از خشک بودن مدفوع خود رنج میبرد، علائم و نشانههای زیر را تجربه خواهد کرد:
- دفع کمتر از 3 بار یا کمتر از حالت نرمال در طول یک هفته
- احساس عدم دفع کامل حتی بعد از اجابت مزاج
- مدفوع خشک، سفت و تودهای شکل
- احساس درد شدید حین دفع مدفوع
- از دست دادن اشتها و میل به غذا
- درد معده و گرفتگی شکمی
- درد مقعدی بعد از دفع
- احساس نفخ در شکم
بیشتر بخوانید: درد مقعدی نشانه چیست؟
راههایی برای تشخیص یبوست در کودکان و بزرگسالان
یبوست یک اختلال گوارشی شایع و اجتناب ناپذیر در نوزادان، کودکان و حتی بزرگسالان است. برای درمان این بیماری عمل جراحی خاصی وجود نداشته و معمولاً به کمک تکنیکهای خانگی و یا با داروهایی که توسط بهترین دکتر متخصص گوارش و یا جراح عمومی توصیه میشود، قابل مدیریت و درمان خواهد بود. با این حال روشهایی وجود دارند که منجر به تشخیص دقیق این عارصه گوارشی میشود که عبارتند از:
معاینه فیزیکی یا بالینی:
در یک معاینه فیزیکی معمولی، پزشک از شما میخواهد تا به پشنت دراز بکشید تا بتواند شکم شما را ببیند و لمس کند. بعد از آنکه پزشک رودهها و قسمت زیرین شکم شما را بررسی کرد، نوبت به معاینه رکتوم میرسد. در این معاینه پزشک دستکشی به دست میکند و در حالی که به پهلو خوابیدید، قسمت انتهایی رکتوم را به منظور یافتن مدفوعی که جمع شده باشد بررسی میکند.
علاوه بر معاینه بالینی ممکن است نیاز به تستها و آزمایشات دیگری نظیر آزمایش خون و یا تست تیروئید داشته باشید. علاوه بر این تستها، آزمایشات دیگری که به شما در تشخیص یبوست پیش از درمان کمک میکند عبارتند از:
- عکسبرداری شکمی
- مانومتری آنورکتال
بیشتر بخوانید: واریس مقعدی چیست؟ + راه های تشخیص بواسیر یا هموروئید
اما حالا که یبوست تشخیص داده شد، نوبت به درمان این بیماری میرسد. شاید این سوال برای شما پیش آمده باشد که برای درمان یبوست چی بخوریم و یا درمان فوری یبوست چیست؟ همراه ما باشید تا با راههای متنوعی از درمان یبوست در خانه آشنا شوید.
جهت تعین وقت جهت تشخیص به موقع یبوست و درمان آن با ما در تماس باشید.
راههای درمان یبوست
راههای طبیعی زیادی وجود دارند که میتوانند برای درمان فوری یبوست و درمان خانگی کار نکردن شکم شما موثر باشند. اما از میان تمامی این راهها، ما به غیره ترفند خانگی برای درمان یبوست رسیدیم که جز موارد درمانی منتخب میباشند.
- آب بیشتری بنوشید:
کم آبی بدن به طور منظم میتواند فرد را دچار یبوست کند. برای جلوگیری از این امر، نوشیدن آب کافی و هیدراته ماندن بدن بسیار مهم میباشد. سعی کنید روزانه 6 الی 8 لیوان آب و یا مایعات فاقد قند و بدون گاز مصرف کنید تا مدفوع حجیمتری داشته باشید و دفع آسانتری را نیز تجربه کنید.
- بیشتر ورزش کنید:
ورزش کردن و تحرک داشتن منجر به افزایش خونرسانی به اندامهای داخلی در بدن میشود. ورزشهای ملایمی مانند پیاده روی، شنا، دوچرخه سواری و یا دویدن، همگی منجر به افزایش خونرسانی به رودهها میشود. به دنبال افزایش خونرسانی، حرکات روده نیز تقویت شده و درمان مناسبی برای یبوست به شمار میروند.
- قهوه بنوشید، به خصوص قهوه کافئین دار:
در برخی افراد مصرف قهوه موجب افزایش تحرکات روده شده و میتواند میل به دستشویی رفتن را بالا ببرد. قهوه با تحریک ماهیچههای دستگاه گوارش، موجب ایجاد مدفوع نرم و درمان یبوست میشود! علاوه بر خاصیت تحریک ماهیچههای روده، قهوه با داشتن میزان کمی فیبر محلول میتواند یبوست را در برخی افراد درمان کند.
- مصرف فیبر، میوه و سبزیجات را در طول روز افزایش دهید:
به طور میانگین یک مرد بالغ باید 38 گرم و یک زن بالغ 25 گرم فیبر در طول روز مصرف کند. اما این میزان از فیبررا چطور تامین کنیم؟ با افزایش مصرف میوههایی مانند سیب و گلابی و یا افزایش مصرف سبزیجاتی نظیر کاهو و خیار و غیره میتوانید علاوه بر تامین فیبر روزانه خود، آب کافی و مورد نیاز روزمرهتان را نیز تامین کنید. در جدول زیر میتوانید میزان فیبر هر یک از میوه و سبزیجات را ببینید و متناسب با میل و سلیقه خود، آنها را مصرف کنید:
| میوه / سبزیجات | میزان فیبر در هر 100 گرم |
| توت فرنگی | 2 گرم |
| سیب | 2.4 گرم |
| موز | 2.6 گرم |
| هویج | 2.8 گرم |
| گلابی | 3.1 گرم |
| آووکادو | 6.7 گرم |
| انواع توتها (تمشک و شاه توت و غیره) | 8 گرم |
- درمان خانگی یبوست با پروبیوتیک یا مکملهای پروبیوتیکی:
پروبیوتیکها در جلوگیری از یبوست مزمن تا حد قابل توجهی تاثیر دارند. پروبیوتیکها باکتریهای زنده و مفیدی هستند که به طور طبیعی در روده انسان وجود دارند. با افزایش مصرف این ماده از طریق مکمل یا وعدههای غذایی گوناگون، میتوانید یبوست را تا حد قابل توجهی درمان کنید. شاید شناخت منابع سرشار از پروبیوتیک بتواند راهنمای خوبی برای خرید مواد غذایی درمان کننده یبوست باشد:
- ماست
- کیمچی
- سرکه سیب
- چای کامبوجا
- نان خمیر ترش
- پنیر تهیه شده از سیر بز
برای دریافت وقت معاینه جهت درمان یبوست با شماره ۰۲۱۲۲۳۵۹۱۳۵ تماس بگیرید.
- درمان خانگی یبوست با داروهای ملین:
اگر افزایش مصرف فیبر و تغییر عادات زندگی روزمره شما هیچ تاثیری در بهبودی یبوست نداشت، بهتر است تا سری به مطب یک پزشک متخصص گوارش بزنید تا نسخهای از داروهای ملین مناسب با بدن خود را دریافت کنید.
داروهایی که پزشکان ممکن است تجویز کنند در دسته بندیهای زیر قرار خواهند گرفت:
- داروهای حجیم کننده: ملینهایی حاوی فیبر که حجم مدفوع را افزایش میدهد.
- ملینهای محرک: ملینهای تحریک کننده اعصاب روده به منظور افزایش حرکات رودهای.
- داروهای نرم کننده: ملینهایی حاوی روغنهای نرم کننده مدفوع و تسهیل کننده حرکت مدفوع در روده.
- ملینهای اسمزی: ملینهایی که آب را از بافتهای اطراف روده به سمت مدفوع میکشند تا مدفوع نرم شود.
ملینهایی که به توصیه پزشک تجویز میشوند، داروهایی موثر بر درمان یبوست هستند. اگر قصد دارید تا سریعتر از سایر روشها خشکی مزاج خود را درمان کنید، بهتر است تا در اولین فرصت به پزشک متخصص گوارش مراجعه کنید.
بیشتر بخوانید: اگر شقاق درمان نشود چه می شود؟
- با اصلاح عادات اجابت مزاج، یبوست خود را درمان کنید:
برای آنکه رودههای شما حرکات دودی شکل منظم و مرتبی داشته باشند و فعالیت مداومی داشته باشند، بهتر است تا هرگز امر اجابت مزاج و دفع خود را به تاخیر نیندازید. در واقع نباید بدنتان را به زور زدن برای دفع عادت دهید و یا اینکه دستشویی رفتن خودتان را به تاخیر نیندازید.
- شکم و معده خود را ماساژ دهید تا یبوست نگیرید:
برای آنکه حرکات رودهای شما افزایش پیدا کند، میتوانید معده و رودههای خود را با چند قطره روغن نارگیل و یا روغن زیتون در جهت عقربههای ساعت ماساژ دهید. برای این ماساژ بهتر است تا شکم خود را با نوک انگشتان ماساژ دهید تا فشار کمتری به شکمتان وارد شود.
- آلو بخورید:
مردم اغلب از آلو و آب آلو به عنوان یک داروی طبیعی برای درمان خانگی یبوست خود استفاده میکنند. آلو در دسترسترین راهکار طبیعی موجود برای درمان یبوست در خانه میباشد. علاوه بر اینکه آلو منبعی سرشار از فیبر است، مقادیر قابل توجهی از سوربیتول را نیز دارد.
سوربیتول یک الکل قندی با خاصیت ملینی است که مصرف آن در درمان یبوست در خانه موثر خواهد بود.
- درمان یبوست در خانه با دمنوش سنا:
سنا یکی از گیاهان دارویی و ملینی است که در درمان یبوست و رفع سفتی مدفوع موثر میباشد. پزشکان معمولاً مصرف محدود شده سنا را تنها برای بزرگسالان توصیه میکنند. شما میتوانید برای دم کردن دمنوش سنا، از برگ و ریشههای این گیاه استفاده کنید. اما حواستان باشد که مقدار مصرفی آن را تحت نظر داشته باشید چرا که مصرف بیش از اندازه سنا، موجب اسهال و بیرون روی شدید میشود.
بیشتر بخوانید: آیا هموروئید باعث بروز یبوست میشود؟
- درمان یبوست در طب سنتی با گیاهان دارویی:
یکی دیگر از ترفندهایی که برای درمان یبوست در خانه مورد استفاده قرار میگیرد، مصرف داروهای گیاهی است که در طب سنتی خواص درمانی دارند. در درمان یبوست توصیه میشود تا برای رفع خشکی مزاج، از عرق گیاهان دارویی و یا دمنوش آنها استفاده کنید. در ادامه برخی از محبوبترین گیاهان دارویی را به شما معرفی کردیم که تنها در صورت تایید پزشک متخصص بیماریهای مقعدی، قابل مصرف میباشند:
- نوشیدن عرق گزنه برای درمان یبوست
- نوشیدن عرق رازیانه برای درمان یبوست
- نوشیدن دمنوش نعناع برای درمان یبوست
- نوشیدن دمنوش زنجبیل برای درمان یبوست
“زنان باردار به هیچ وجه نباید بدون مشورت با پزشک خود، نوشیدنیها و دمنوشهای گیاهی را مصرف کنند! حتماً برای مصرف این گروه از مواد مفید برای درمان یبوست در زنان باردار، با پزشک خودتان مشورتهای مربوطه را انجام دهید.”
- عسل بخورید تا یبوست نگیرید:
توصیه میشود تا عسل را به تنهایی و یا به صورت ترکیبی از آن با آب لیمو و یا سرکه سیب، روزانه 2 الی 3 وعده در روز مصرف کنید تا از ابتلا به یبوست جلوگیری کنید.
بیشتر بخوانید: علل مختلف درد مقعدی را بشناسید.
- خاکشیر، راهی آسان برای درمان و پیشگیری از ابتلا به یبوست:
مصرف خاکشیر ترفند خانگی مفید دیگری است که سریع و فوری، یبوستهای شدید شما را تنها در خانه درمان میکند.
- شربت لاکتوز بخورید:
لاکتوز یک ماده مسهل است که به طرز رایجی برای درمان یبوست توسط پزشکان و متخصصان گوارش توصیه میشود. این ماده برای گروههای سنی مختفل مفید بوده و به عنوان داروی ضد یبوست شناخته میشود و میتواند مدفوع سفت کودکان و بزرگسالان را نرم کند.
توصیههایی مهم در مورد درمان یبوست در خانه
برای آنکه بتوانید به سرعت و فوری یبوست خودتان را در خانه درمان کنید، بهتر است تا از نکات و توصیههای زیر حتما استفاده کنید:
- در رژیم غذایی خود از حبوبات، نان سبوس دار، میوه و سبزیجات تازه استفاده کنید و سعی کنید تا تمامی میوههای تازه را با پوست میل کنید.
نکته: میوههای آبدار تاثیر بیشتری نسبت به دیگر میوهها دارند و همچنین مصرف سبزیجات به صورت خام و یا مصرف سوپ در رژیم غذایی بسیار تاثیرگذار خواهد بود. در کنار سالاد خودتان هرگز روغن زیتون را فراموش نکنید.
- وعدههای غذایی خود را در یک زمان مشخص مصرف کنید و سیستم دفع بدن خود را به دفع در زمانهای مشخص عادت دهید.
- روزانه 15 الی 30 دقیقه از وقت خود را به ورزش کردن و پیاده روی اختصاص دهید.
- بدن خود را عادت دهید تا حتماً صبحها بعد از بیدار شدن، عمل دفع را انجام دهد.
- حتی در زمان بیماری هم کمی از زمان خود را صرف فعالیت فیزیکی کنید.
اگر با رعایت تمامی نکات ذکر شده و مصرف داروها و درمانهای خانگی برای درمان یبوست، موفق به رفع این اختلال گوارشی نشدید حتما به دکتر فوق تخصص یبوست و یا جراح عمومی برای رفع این مشکل مراجعه کنید.
برای رزرو نوبت جهت معاینه، تشخیص و درمان یبوست در تهران با کلینیک لیزرشفا تماس بگیرید.
اگر یبوست درمان نشود، چه عوارضی دارد؟
یبوست کوتاه و مقطعی عارضه خاص و آسیب زایی با خود به همراه ندارد. اما اگر ادامهدار باشد و به یبوست مزمن تبدیل شود، عوارض متعددی از جمله موارد زیر را به همراه خواهد داشت:
- تشویش افکار از آن جهت که به بیماری گوارشی سختی مبتلا شدهاید یا خیر
- ایجاد درد در ناحیه مقعد به خصوص بعد از دفع
- خونریزی از مقعد در اثر زخم مقعدی
- بروز بیرون زدگی مقعدی
- بواسیر یا هموروئید
- شقاق مقعدی
هر یک از عوارض ذکر شده میتوانند بسیار دردناک و آزار دهنده باشند. در نتیجه نیاز به درمان فوری دارند تا این درد و ناراحتی شما را برطرف کنند.
درمان دردهای مقعدی پس از ابتلا به یبوست
بعد از ابتلا به یبوست ممکن است که درد، سوزش و خونریزی در ناحیه مقعد به وجود بیاید که در اینصورت، بهتر است بلافاصله جهت درمان اقدامات لازم صورت بگیرد.
این نوع دردها در ابتدا بایستی توسط پزشک بررسی شوند تا درمان دارویی مناسب و همچنین دستورالعملهای رفتاری مناسب برای هر فرد داده شود و در مواردی که این بیماری شدت یابد ممکن است فقط با جراحی درمان شود. درمان یبوست در کلینیک لیزرشفا ترس و خجالت نداشته و میتواند تنها با تغییر عادات تغذیهای و تغییر سبک زندگی، رفع و رجوع خواهد شد.






سلام مادر من یه تومورم داشت توای سرش که عمل شد وحالا هم تهت درمان است یه نوع کپسول قوی میخوره کلان ۵عدد است ولی در هفته شکمش کار نمی کند واذیت میشد همه چیز هم برای کار کردن شکمش دادیم فاید نداره باید چکار کرد
یبوست میتواند از جمله عوارض برخی از داروها باشد، بهتر است این مورد را با پزشک معالج بیمار در میان بگذارید.
سلام خسته نباشید من یه کمکی میخواستم خوب من از بچگی یبوست داشتم و میگن که ژنیتیکی هستش، بعد من پیش هر دکتری میرم دارو برام مینویسه همچی هم این روده بدبختمم خورده دارو ها بعد چند روز کار میکنن دیگه اثری ندارن تازه فقط دارو ها بهت فشار میارن و دستشویی میری سفت میاد پایین با خون و این خیلی اذیتم میکنه…
من هر ۱۴ هفته یک بار با شیاف میرم دستشویی ولی!
این چند روز که دوباره یبوست شدم با شیاف دیگه کار نمیکنه و من موندم چه غلطی بکنم و از اینم میترسیدم که به شیاف رودم عادت کنه که کردو…. یه چیزی بگید منه بنده خدا این ۱۶ هفتس نرفتم دستشویی
سلام. آب زياد بنوشيد و ميوه و سبزى زياد مصرف كنيد. تا ميتوانيد ورزش كنيد و راه برويد. حداقل دو ماه طول ميكشد تا اثرات اين اقدامات ظاهر شو
سلام من به مدت سه روز است که مدفوع سفت و محکم شده است آیا برای مراجعه به دکتر باید به دکتر معده یا داخلی مراجع کنم هر چند ماه یک بار این جوری میشه این بار هم به خاطر خوردن میوه خرمالو با پوست چه کار باید کرد دکتر لطفا زود جواب بدید
سلام. برای رفع این مشکل بهتر است تا حتما در اولین فرصت به دكتر داخلى مراجعه كنيد.
سلام
من چند سالی است یبوست مزمن دارم بعد زایمان شدید شد هرکاری شما گفتین انجام دادم جواب نگرقتم
خواهشا بگید من چکار کنم راه اش چیست
سلام
هر چه توصیه شده است را بايد براى حداقل ٦ ماه رعايت كنيد تا بهبود يابيد و راه ميانبر وجود ندارد
سلام
حجم مدفوع من بسیار زیاد است
و در دفع آن مشکل دارم طوری که وقتی میشینم درد میکنه
الان سه روزه در دفع ان مشکل دارم و نمیتونم مدفوع رو دفع کنم
سلام
آب و سبزى و ميوه بيشتر مصرف كنيد تا بهتر دفع داشته باشيد
برادر من روده اش بند است اصلا باد خارج نمیشود درهفته یه بار توالت میرود مشگل چطور حل میشود
سلام
تا ميتوانند ورزش بكنند و تحرك داشته باشند و آب و سبزيجات و ميوه بخصوص گلابى و كيوى زياد مصرف كنند
دکتر سلام
دکتر سر مدفوع که میخواد خارج بشه
سفته چرا خیلی
باقیش نرمه
یبوست دارم فکر کنم موقع دفع کمی درد دارم
البته برنج میخورم سفت میشه مدفوع
دوستان توجه کنید برنج مدفوع سفت میکنه
من غذای اپز میخورم مثلا روزی دوتا بال
و با نون بعد مدفوعم مشکل نداره
البته فقط سر مدفوع سفت خیلی باقیش نرم
البته بگم سیر میخورم انقدر روان میشه مدفوع
اینم دوستان توجه کنن سیر مدفوع نرم میکنه
و الو
دکتر چرا سر مدفوع سفت؟
سلام
متاسفانه خيلى ها اينطور هستند و كاريش نميشود كرد
سلام لطفا لطفا جواب بدین پسر من ۱۳ سالشه به ولا ۳۰ روزه دسشویی نرفته یعنی دفع مدفوع نداشته خطرناکه؟ دسشویشم میاد ولی میترسه نمیره میگه میترسم درد بگیره چیکار کنم ممنون میشم خیلی سریع جواب بدید
سلام
حتما به بيمارستان مراجعه كنيد تا براى ايشان تخليه انجام شود
سلام خسته نباشید 🌹 ببخشید من از بچگی یبوست داشتم و الان 18 سالمه وهرچی دکتر رفتم دارو و قرص و شربت و پودر خودم فایده نداشته درد شکمی و مقعد دارم انگار ک دارم میمیرم هر روز هرچی دکتر رفتم جواب درستی بهم ندادن ازمایش عکس و.. هم گرفتم اما هیچی به هیچی و مدفوعم خیلی بزرگه جوری ک از شدت درد گریه میکنم و به سختی دفع میکنم خیلی درد دارم لطفا شما راهنماییم کنید ک چیکار کنم حالم خیلی بده
سلام
اول اينكه درمان شما چند ماه زمان ميبرد و دوم اينكه بايد روش زندگى خود را عوض نماييد و تحرك بيشتر همراه با ورزش داشته باشيد و سوم اينكه مصرف آب و سبزى و ميوه خود را افزايش دهيد.
خیلی خوبه که بتونی دردت رو بگی بدون خجالت.من فکر میکنم همشون احتیاج دارن که یه جوری به رودهاشون استراحت بدن .خود منم بعضی مواقع مدفوع بزرگ و گرد مانند دارم بعد از تخلیه بقیه اش عادیه نمیدونم چکار کنم .ممنونم از راهنمایی شما
سلام
مصرف آب و مايعات خود را افزايش دهيد همچنين سبزى و ميوه و همچنين تحرك خود را بيشتر كنيد